มวยไทยเป็นกีฬาได้รับความนิยมมาตลอดตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน แม้ปัจจุบันจะมีกฎและกติกาแบบสากลเข้ามากำหนด มวยไทย ศิลปะการต่อสู้ด้วยมือแต่รู้จักใช้ทุกส่วนในร่างกายเป็นอาวุธยังคงมีเสน่ห์ และอยู่ในความสนใจของผู้ที่อยากเรียนรู้ศิลปะ ด้านนี้ มวยไทยในแต่ละพื้นที่แต่ละท้องถิ่นยังมีลักษณะหรือมีจุดที่โดดเด่นเฉพาะตัวจริง ๆ เช่นมวยโคราชมีหมัดและเท้าที่หนัก มวยลพบุรีมีความโดดเด่นด้านความแม่นของมวย ส่วนมวยไชยามีความโดดเด่นในทุกด้าน

Wai Kru Muay Chaiya

ครูอมรกฤต ประมวญ หรือครูแปรง จากสยามยุทธ์ยิม ประธานมูลนิธิมวยไทยไชยา และครูมวยไทยผู้ฝึกสอนมวยไชยามวย พื้นถิ่นที่มีพิษสงรอบตัว ต้นกำเนิดเดิมจากอำเภอไชยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี ส่วนมวยโคราชเป็นหมื่นชงัดท่าชก ใช้หมัดและเท้าต่อย หนักชนะคู่ต่อสู้ได้ ครูมวยชื่อแดงคำประเสริฐ สำหรับนายกลิ้ง ไม่ทราบนามสกุล เป็นครูมวยลพบุรี ได้รับพระราชทานเป็นหมื่นมือแม่นหมัด

มวยโบราณเป็นมวยที่ออกศึกสงคราม เป็นการต่อสู้ที่รวบรัดและหมดจด คือทุกรูปแบบของมนุษย์หรือสัตว์โลกสู้ได้ ไม่ว่าจะมี การเตะ ต่อย ใช้หมัด เท้า เข่า ศอกแล้วยังมีการจับทุ่ม ทับ จับหัก ล้มลุกคลุกคลาน มีการกอดรัดฟัดเหวี่ยง ประกอบกับจับรั้งเข้าหลัง รัดคอ ทุกอย่างเป็นกระบวนการต่อสู้ตั้งแต่ยืน นอน นั่ง เดิน แล้วมีการตะลุมบอนรอบทิศทาง ฉะนั้นทุกอวัยวะ ไม่ใช่ใช้แค่หมัดอย่าง เดียวใช้นิ้วฆ่าได้ควักนัยย์ตา ผ่าลูกหมาก หักก้านคอ จับทุ่ม จับล็อก เหล่านี้เป็นมวยโบราณมีการป้องกันตัวที่รัดกุมมากเพราะการต่อยไม่มีการสวมนวมอย่างปัจจุบันนี้

Mae Mai Muay Chaiya

ในปัจจุบันได้ประยุกต์ขึ้นมาประมาณ ปี 2467-8 มีการต่อยกันที่ศาลหลักเมือง ได้มีการต่อยกันตายเป็นอุบัติเหตุ สุดท้ายมี การประกาศห้ามใช้มวยคาดเชือก กติกาสากลเริ่มเข้ามาเกี่ยวข้อง วิธีการป้องกันก็เริ่มไปใช้การแลกกันมากกว่าใช้กำลังกัน ต้องมีน้ำหนักเท่ากันสู้กันได้ ฝึกความแข็งแกร่งกติกาก็เลยเปลี่ยนไป ห้ามทุ่ม ห้ามล็อก ห้ามหักขาแขน ห้ามทิ่มลูกตา เปลี่ยนแปลงไป เพราะโบราณไม่ถือน้ำหนัก ขอให้สู้กันได้ใช้วิชาสู้กัน นี้คือความแตกต่างระหว่างอดีตกับปัจจุบัน

ลักษณะของมวย ปัจจุบัน ถือว่าเป็นปลีกย่อยเป็นบางส่วนของมวยโบราณ การออกอาวุธการปกป้องกันตัวจะขาดความขลัง มีแต่ความชำนาญเฉพาะคน โบราณนั้นจะมีหลักวิชาและมีเคล็ดอย่างชัดเจน เช่น การเดิน ย่างอย่างไร มีการป้อง ปัด ปิด เปิด เป็นการฝึกอวัยวุธร่างกายใช้อวัยวะเป็นอาวุธ มีการฝึกที่เป็นระบบ การออกอาวุธอย่างไรให้เป็นการป้องกันตัว การออกวิชาไม่เหมือน กันซึ่งยังคงของเก่าไว้ใช้ได้เหมือนเดิมฉะนั้นการฝึกจึงไม่เหมือนกัน แบบโบราณกับแบบประยุกต์ โดยประยุกต์หลักสูตรการสอนนำ เคล็ดมาสอดคล้องอย่างไรเพื่อให้เกิดความสนุกมากขึ้นวิชาโบราณนั้นเป็นศาสตร์วิชาสอนแล้วไม่รู้จบ จะเกิดการเรียนรู้ที่ต่อเนื่องจนตลอดชีวิต

ขั้นตอนการสอนจะเป็นลักษณะในการปูพื้นตั้งแต่แรกเริ่ม จะดูที่ความสามารถของแต่ละบุคคลบางคนใช้เวลา 5 เดือน 6เดือน หรือ 1 ปี ส่วนมากประมาณ 5 เดือนจะเห็นผลชัดเจน เด็กที่สามารถดูภาพทำตามได้ เด็กเล็ก ๆ เมื่อเห็นเล่นแล้วทำตาม แต่นั่นคือ การเรียนรู้ธรรมชาติที่เห็น ศิลปะมวยไทยไชยาฝึกแล้วนอกจากเป็นการสร้างความแข็งแกร่งให้กับร่างกาย ฝึกสมาธิ ฝึกความอดทน ฝึกปรัชญาชีวิตให้พัฒนาศักยภาพตัวเอง การเรียนมีระบบการฝึกให้รักกัน มีกติกา กฎเกณฑ์ ต้องรับสืบทอดวัฒนธรรมประเพณี เกิดความสามัคคีท่าขึ้นท่าครูเหมือนกันแม้จะอยู่ต่างจังหวัดอยู่คนละหัวเมือง ขึ้นท่าครูท่าแม่เหมือนกัน ก็จะไม่ตีกัน เกิดความสามัคคีในสังคม สำหรับครูอมรกฤตหรือครูแปรง แรงบันดาลใจที่มาสอนมวยไทยไชยา คือชอบวิชาการเหล่านี้มาตั้งแต่เล็ก ท่านเป็นวีรบุรุษประจำตัว คิดว่าจะตอบแทนในสิ่งที่ได้เกิดในแผ่นดินบรรพบุรุษได้สร้างสมวิชาเหล่านี้ให้กับคนไทย จึงทุ่มเททั้งหมดให้กับมวยไชยาอย่างเต็มที่เพื่อจะสืบสานให้คงอยู่ต่อไปในแผ่นดินไทย

นางเปรมปรีดิ์ ไทยเที่ยง ผู้เรียบเรียง
(เรียบเรียงเนื้อหาจากบทวิทยุกระจายเสียง ปี 2548)

รายการ ที่นี่หมอชิต มวยไทยไชยา โดย ครูแปรง

รายการ ที่นี่หมอชิต มวยไทยไชยา ตอนที่ 1

รายการ ที่นี่หมอชิต มวยไทยไชยา ตอนที่ 2

รายการ ที่นี่หมอชิต มวยไทยไชยา ตอนที่ 3